Erdoğan'ın Etiyopya ziyareti: Türkiye Afrika Boynuzu'nda konumunu güçlendiriyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Addis Ababa'da Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed ile bir araya gelecek. Görüşmelerde iki ülke arasındaki siyasi ve ekonomik ilişkilerin yanı sıra Afrika Boynuzu'ndaki güncel gelişmeler masaya yatırılacak. Ziyaret kapsamında müzakereleri tamamlanan çeşitli anlaşma ve mutabakat metinlerinin imzalanması bekleniyor.

Etiyopya, Türkiye'nin Afrika açılımında kilit ülkelerden biri olarak öne çıkıyor. Afrika Boynuzu'nun merkezindeki konumu nedeniyle hem Kızıldeniz havzası hem de bölgesel güvenlik dengeleri açısından stratejik önem taşıyan Addis Ababa, aynı zamanda Afrika Birliği merkezine ev sahipliği yapıyor. Bu durum, Türkiye'nin burada yürüttüğü diplomasinin kıta ölçeğinde karşılık bulmasına imkân tanıyor.

Ekonomik alanda Etiyopya, Afrika'da Türkiye yatırımlarının en yoğun olduğu ülkeler arasında yer alıyor. Ülkede faaliyet gösteren yaklaşık 200 Türkiyeli şirket; altyapı, ulaştırma, tekstil, tarım ve mobilya gibi sektörlerde üretim yapıyor. Doğrudan yatırımların toplam hacminin 2,5 milyar doları aştığı ve bunun Afrika'daki Türkiyeli yatırımların önemli bir bölümünü oluşturduğu belirtiliyor. Taraflar, mevcut ticaret hacmini kademeli olarak artırarak orta vadede 1 milyar dolar seviyesine taşımayı hedefliyor.

Enerji ve maden alanında da iş birliğinin derinleştirilmesi bekleniyor. Daha önce imzalanan anlaşmalar çerçevesinde petrol ve doğal gaz arama faaliyetleri, madencilik projeleri ve jeotermal enerji alanında teknik destek konularının yeniden ele alınacağı ifade ediliyor.

Ziyaretin diplomatik boyutu da dikkat çekiyor. Türkiye, 2024 sonunda Etiyopya ile Somali arasında imzalanan ve "Ankara Bildirisi" olarak anılan mutabakat sürecinde kolaylaştırıcı rol üstlenmişti. Ankara'nın, Etiyopya ile Somali arasındaki gerilimde diyalog kanallarının açık tutulmasını desteklediği ve her iki ülkenin toprak bütünlüğüne vurgu yaptığı biliniyor.

Uzmanlara göre Türkiye hem Addis Ababa hem de Kahire ile geliştirdiği dengeli ilişkiler sayesinde bölgesel krizlerde ara bulucu ya da kolaylaştırıcı rol oynayabilecek nadir aktörlerden biri konumunda. Özellikle Hedasi Barajı (Rönesans Barajı) meselesinde, teknik bilgi birikimi ve dengeli diplomatik yaklaşımı sayesinde ilerleyen süreçte dolaylı katkı sunabileceği değerlendiriliyor.

Savunma alanında da iş birliğinin genişletilmesi gündemde. 2021'de imzalanan askeri çerçeve anlaşmasının ardından tarafların güvenlik, terörle mücadele ve askeri eğitim konularında koordinasyonu artırması bekleniyor. Etiyopya'nın savunma kapasitesini çeşitlendirme arayışı ile Türkiye'nin savunma sanayii ihracatını Afrika'da artırma hedefi bu başlıkta kesişiyor.

Erdoğan'ın Addis Ababa ziyareti, Türkiye'nin Afrika Boynuzu'nda yalnızca ekonomik değil; diplomatik ve stratejik olarak da kalıcı bir aktör olma hedefinin yeni bir adımı olarak değerlendiriliyor. Ankara'nın çok boyutlu yaklaşımı, bölgedeki rekabet ve kırılgan dengeler içinde dengeleyici bir rol üstlenme arayışını yansıtıyor. (İLKHA)