ABD–İran Görüşmeleri İstanbul’dan Umman’a Alındı: Tahran’dan “İkili Müzakere” Şartı

ABD ile İran arasında yapılması planlanan diplomatik temaslarda son anda önemli bir değişiklik yaşandığı iddia edildi. ABD merkezli Axios’un, ismini açıklamayan iki yetkiliye dayandırdığı haberine göre, görüşmelerin yeri ve formatı İran’ın talebi doğrultusunda değiştirildi.
Haberde, daha önce İstanbul’da gerçekleştirilmesi beklenen görüşmelerin, Tahran yönetiminin isteği üzerine Umman’a alındığı ve Washington’un bu değişikliği kabul ettiği öne sürüldü. Değişikliğin arkasında ise İran’ın müzakerelerin kapsamına ilişkin hassasiyeti olduğu belirtildi.
İran’dan “Sadece ABD ile” Şartı
Axios’un haberinde, İstanbul’da yapılması planlanan görüşmelere çok sayıda Arap ve Müslüman ülkenin gözlemci olarak katılmasının gündemde olduğu ifade edildi. Ancak İran’ın, bu çok taraflı yapıya sıcak bakmadığı ve görüşmelerin yalnızca ABD ile ikili formatta yürütülmesini talep ettiği ileri sürüldü.
Tahran yönetiminin bu talebinin temel gerekçesinin, müzakereleri sadece nükleer dosya ile sınırlamak olduğu aktarıldı. İran tarafının, gündemin genişletilmesine karşı net bir tutum sergilediği vurgulandı.
Füze Programı ve Vekil Güçler Masada Yok
Haberde, İran’ın özellikle bölge ülkeleri açısından öncelikli başlıklar arasında yer alan füze programı ve vekil gruplar konularının görüşmelere dahil edilmesini istemediği belirtildi. Tahran’ın, bu başlıkların süreci karmaşıklaştıracağı ve nükleer müzakerelerin önüne geçeceği düşüncesinde olduğu kaydedildi.
Bu nedenle İran’ın, müzakere başlıklarının dar tutulması konusunda ısrarcı davrandığı ve bu yaklaşımın görüşmelerin Umman’a taşınmasında etkili olduğu ifade edildi.
Witkoff–Erakçi Görüşmesi Gündemde
Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile 6 Şubat’ta bir araya gelerek olası bir nükleer anlaşmayı ele alacağı iddiası daha önce gündeme gelmişti.
Bu temasın gerçekleşmesi halinde, görüşmenin İran ile İsrail arasında Haziran 2025’te yaşanan ve 12 gün süren çatışmaların ardından, ABD’li ve İranlı yetkililer arasındaki ilk doğrudan temas olacağı belirtiliyor.
Tahran’dan “Diplomasiye Açığız” Mesajı
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, İran İslam Devrimi’nin 47. yıl dönümü dolayısıyla Tahran’da yaptığı konuşmada diplomasi vurgusu yapmıştı. Erakçi, “Diplomasi baskı, yıldırma ve güç kullanımıyla bağdaşmaz. Sonuçlarının yakında ortaya çıkmasını umuyoruz” ifadelerini kullanarak, müzakereye açık olduklarını dile getirmişti.
Yaşanan son gelişmeler, ABD–İran hattında nükleer dosya üzerinden yeni bir diplomatik sürecin başlayabileceğine işaret ederken, görüşmelerin çerçevesi ve kapsamı konusundaki görüş ayrılıklarının devam ettiği görülüyor.